Δύο μαμάδες ή δύο μπαμπάδες στην τάξη: Τι απαντούν νηπιαγωγοί της Πάτρας σε έρευνα του Πανεπιστημίου Πατρών

Μεταπτυχιακή εργασία κατέγραψε τις απόψεις δέκα εκπαιδευτικών για τη φοίτηση παιδιών με ομόφυλους γονείς. Οι προσωπικές θέσεις διαφέρουν, ενώ κοινό σημείο είναι η ανάγκη για καλύτερη προετοιμασία.

Πώς θα αντιδράσουν οι άλλοι γονείς; Τι θα απαντήσει η εκπαιδευτικός όταν ένα παιδί ρωτήσει γιατί ο συμμαθητής του έχει δύο μαμάδες; Ποια στήριξη θα έχει αν προκύψει ένταση; Αυτά είναι μερικά από τα ερωτήματα που έθεσαν δέκα νηπιαγωγοί της Πάτρας σε έρευνα για τη φοίτηση παιδιών με ομόφυλους γονείς. Τα αποτελέσματα παρουσίασε το Σάββατο η εφημερίδα «Πελοπόννησος».

Η έρευνα

Πρόκειται για τη μεταπτυχιακή εργασία της Γεωργίας Γκοτσοπούλου στο Πανεπιστήμιο Πατρών, με επιβλέποντα τον Παντελή Κυπριανό. Η εργασία ολοκληρώθηκε το 2026 και βασίζεται σε συνεντεύξεις που έγιναν το 2025 με εκπαιδευτικούς δημόσιων και ιδιωτικών νηπιαγωγείων της πόλης. Οι συμμετέχουσες βρέθηκαν μέσω του κοινωνικού και επαγγελματικού περιβάλλοντος της ερευνήτριας και με συστάσεις. Όπως σημειώνεται, το δείγμα δεν είναι αντιπροσωπευτικό του συνόλου των νηπιαγωγών της Πάτρας και δεν περιλαμβάνει συνεντεύξεις με γονείς.

Πρόκειται για ποιοτική έρευνα. Οι ερευνητές δεν μετρούν ποσοστά, αλλά καταγράφουν σε βάθος τις απόψεις, τα επιχειρήματα και τις ανησυχίες λίγων συμμετεχόντων. Η μέθοδος αυτή βοηθά να φανεί πώς σκέφτονται οι εκπαιδευτικοί για ένα θέμα. Δεν επιτρέπει όμως συμπεράσματα για το πόσοι νηπιαγωγοί συμφωνούν ή διαφωνούν με κάθε θέση.

Από την αποδοχή μέχρι την αντίθεση

Οι απόψεις που καταγράφονται καλύπτουν όλο το φάσμα. Ορισμένες εκπαιδευτικοί υποστηρίζουν ξεκάθαρα τα ίσα δικαιώματα. Άλλες δηλώνουν αντίθετες στην ομόφυλη γονεϊκότητα και προσηλωμένες στο πρότυπο μητέρας και πατέρα. Υπάρχουν και ενδιάμεσες θέσεις: εκπαιδευτικοί που αποδέχονται τον γάμο ομόφυλων ζευγαριών, αλλά έχουν επιφυλάξεις για την τεκνοθεσία.

Η έρευνα αναδεικνύει τη διάκριση ανάμεσα στην προσωπική πεποίθηση και την επαγγελματική στάση απέναντι στο παιδί. Εκπαιδευτικός που δηλώνει αντίθετη στην τεκνοθεσία από ομόφυλα ζευγάρια ανέφερε:

«Τι μου φταίει ένα παιδί αν εγώ είμαι αντίθετη με κάποιο νόμο».

Τα ευρήματα αφορούν τις στάσεις όπως τις περιέγραψαν οι ίδιες οι εκπαιδευτικοί. Η έρευνα δεν παρατήρησε πώς εφαρμόζονται στην πράξη μέσα στην τάξη.

Οι ανησυχίες

Στις συνεντεύξεις επανέρχεται ο φόβος για πιθανές αντιδράσεις άλλων γονέων και της σχολικής κοινότητας. Ορισμένες νηπιαγωγοί εστιάζουν στο πώς θα αντιμετωπιστούν το παιδί και η οικογένειά του, ενώ άλλες στις αντιδράσεις των συμμαθητών και στο τι ακούν τα παιδιά στο σπίτι. Σύμφωνα με το δημοσίευμα, οι αναφορές αυτές περιγράφουν προσδοκίες και ανησυχίες και δεν τεκμηριώνουν ότι έχουν συμβεί ανάλογα περιστατικά σε νηπιαγωγεία της Πάτρας.

Μία από τις συμμετέχουσες έχει ήδη σχετική εμπειρία. Σε παλαιότερη θέση της σε σχολείο της Αθήνας είχε μαθητή με δύο μητέρες. Περιγράφει καλή συνεργασία με την οικογένεια και αναφέρει ότι δεν υπήρξαν αρνητικά σχόλια από παιδιά ή γονείς.

Τι ζητούν οι εκπαιδευτικοί

Στην εργασία καταγράφονται αιτήματα για επιμόρφωση με συγκεκριμένα παραδείγματα, για καθοδήγηση στην επικοινωνία με παιδιά και γονείς και για συνεργασία με ψυχολόγους ή κοινωνικούς λειτουργούς. Οι ανάγκες αφορούν την καθημερινή πράξη: τις λέξεις που θα χρησιμοποιηθούν, τις δραστηριότητες για την οικογένεια και τη διαχείριση μιας δύσκολης συζήτησης.

Το πλαίσιο

Τον Φεβρουάριο του 2024 η Βουλή ψήφισε τον νόμο 5089/2024, που επιτρέπει τον πολιτικό γάμο ομόφυλων ζευγαριών και την τεκνοθεσία από αυτά. Από τότε, οικογένειες με δύο γονείς του ίδιου φύλου αναγνωρίζονται νομικά, και τα παιδιά τους φοιτούν σε νηπιαγωγεία και σχολεία όπως όλα τα παιδιά. Η φοίτηση στο νηπιαγωγείο είναι υποχρεωτική για δύο χρόνια, από την ηλικία των τεσσάρων. Έτσι, το νηπιαγωγείο είναι συχνά ο πρώτος χώρος όπου τα παιδιά συναντούν οικογένειες διαφορετικές από τη δική τους, και ο πρώτος όπου οι εκπαιδευτικοί καλούνται να απαντήσουν σε σχετικές απορίες. Η έρευνα του Πανεπιστημίου Πατρών είναι από τις πρώτες που καταγράφουν, σε τοπικό επίπεδο, πώς βλέπουν οι εκπαιδευτικοί της προσχολικής αγωγής αυτή την πραγματικότητα.

Πηγές

• pelop.gr: Δύο μαμάδες ή δύο μπαμπάδες στην τάξη – Οι προβληματισμοί δέκα νηπιαγωγών της Πάτρας
• Πανεπιστήμιο Πατρών