Άνοιξη & δέρμα: Πώς να προστατευθείτε από αλλεργίες

Νωρίτερα απ’ ότι παλαιότερα πρέπει να ξεκινά η προσωπική φροντίδα και η αγωγή που ενδεχομένως λαμβάνεται για τον έλεγχο των συμπτωμάτων των εαρινών αλλεργιών. Και αυτό διότι η κλιματική αλλαγή έχει καταστήσει τους χειμώνες ηπιότερους, διαφοροποιώντας τον βιολογικό κύκλο των φυτών. Δέντρα και φυτά ετοιμάζονται για την επικονίαση νωρίτερα και για μεγαλύτερο χρονικό διάστημα, επισπεύδοντας την έναρξη της περιόδου των αλλεργιών, η οποία ξεκινά πια αρχές Μαρτίου και παρατείνεται ακόμα και μέχρι τον Ιούνιο. 

Η εξέλιξη αυτή έχει αποτυπωθεί και σε μια μελέτη για τις τάσεις της θερμοκρασίας και της γύρης στο βόρειο ημισφαίριο, η οποία δημοσιεύθηκε στο περιοδικό The Lancet. 

Τα νέα αυτά δεν είναι καθόλου ευχάριστα για τους ανθρώπους που παρουσιάζουν αλλεργίες την άνοιξη, αφού η ζωή τους αυτούς τους μήνες χαρακτηρίζεται από συμφόρηση και φτέρνισμα, αλλά και από δερματικά προβλήματα, όπως οίδημα, μαύρους κύκλους γύρω από τα μάτια και κνησμό. Μεγαλύτερο δε αντίκτυπο έχει η εποχή σε εκείνους που αντιμετωπίζουν ήδη κάποια δερματικά προβλήματα, όπως, για παράδειγμα, έκζεμα.

«Κάθε χρόνο, εκατομμύρια άνθρωποι σε όλον τον κόσμο υποφέρουν από αλλεργικά συμπτώματα την άνοιξη. Υψηλότερες πιθανότητες να τα παρουσιάσουν έχουν τα παιδιά αλλεργικών γονέων, με τις πιθανότητες να αγγίζουν το 60-70%. Η γύρη είναι ο μεγάλος ένοχος. Όταν οι κόκκοι της εισέρχονται στον οργανισμό ενεργοποιούν την άμυνά του. 

Το ανοσοποιητικό σύστημα αναγνωρίζει τη γύρη ως απειλή, με αποτέλεσμα να απελευθερώνει αντισώματα (ισταμίνες) για να αντεπιτεθεί. Αυτές είναι δηλαδή οι χημικές ουσίες που ξεκινούν τη διαδικασία απομάκρυνσης της γύρης, ή όποιου άλλου αλλεργιογόνου από τον οργανισμό, μέσω των γνωστών μας αλλεργικών συμπτωμάτων», μας εξηγεί ο Δερματολόγος – Αφροδισιολόγος δρ Χρήστος Στάμου.

Για όσους έχουν έκζεμα, η περίοδος αυτή είναι δύσκολη, επειδή η συγκεκριμένη δερματοπάθεια μπορεί να επιδεινωθεί από την έκθεση στα εποχικά αλλεργιογόνα. Αυτό συμβαίνει διότι η επιδερμίδα τους είναι πιο ευαίσθητη και ευάλωτη σε εξωτερικούς ερεθιστικούς παράγοντες απ’ ότι στους ανθρώπους που έχουν υγιές δέρμα. Επομένως, παρατηρείται συχνά ξηρότητα στο σημείο της βλάβης. Το δέρμα μοιάζει σαν να έχει νιφάδες και όταν γρατζουνιέται δημιουργεί κρούστα. 

«Οι ασθενείς από την έναρξη της εαρινής περιόδου, καλό είναι να συμβουλεύονται τον δερματολόγο τους, προκειμένου να αντιμετωπίζουν ευκολότερα και συντομότερα τα συμπτώματα που προκαλούνται, εφαρμόζοντας την κατάλληλη φαρμακευτική αγωγή. Η χρήση ενυδατικών προϊόντων είναι επίσης πολύ σημαντική, διότι ενισχύει την επιδερμίδα προσφέροντας ανακούφιση», συστήνει ο δρ Στάμου.

«Η γύρη, ωστόσο, δεν είναι η μόνη που μπορεί να προκαλέσει αλλεργίες στο δέρμα την άνοιξη», προειδοποιεί. «Ένας άλλος παράγοντας είναι η δερματική επαφή με φυτά, όπως ο δηλητηριώδης κισσός, αλλά και τα τσιμπήματα των εντόμων, που ζουν στο έδαφος ή στα δέντρα και τα φυτά. Τα τελευταία μπορεί να γίνουν αιτία εμφάνισης ήπιας τοπικής αντίδρασης (κοκκινίλα, τοπική φαγούρα, ήπιος πόνος), αλλά σε ορισμένους ανθρώπους τα συμπτώματα είναι εντονότερα, (πρήξιμο σε μεγάλη έκταση γύρω από το τσίμπημα και δερματικό εξάνθημα κνίδωσης). 

Για την προστασία του δέρματος και την αποφυγή των ενοχλητικών συμπτωμάτων είναι απαραίτητη η απομάκρυνση από τις πηγές των αλλεργιογόνων. Γι’ αυτό, κατά το δυνατόν:

• Περιορίστε τις υπαίθριες δραστηριότητες, όπως κηπουρική, τις εβδομάδες που η ποσότητα της γύρης στην ατμόσφαιρα είναι υψηλή.
• Μην αφήνεται για πολλή ώρα τα παράθυρα ανοιχτά γιατί μπαίνει η γύρη μέσα στο σπίτι.  Όταν συμβαίνει ξεσκονίστε και σκουπίστε επιμελώς.
• Ιδανικά, χρησιμοποιείτε το κλιματιστικό, το οποίο πρέπει να έχει εγκατεστημένα φίλτρα απορρόφησης σωματιδίων.
• Μην βάζετε φυτά μέσα στο σπίτι που σκορπούν γύρη.
• Μην παραμένετε στο σπίτι με τα ρούχα που φορούσατε σε εξωτερικούς χώρους.
• Κάνετε ντους και λούζετε τα μαλλιά σας μόλις επιστρέφετε στο σπίτι για να απομακρύνεται κάθε κόκκο γύρης που υπάρχει πάνω σας.
• Πλύνετε τακτικά τα κλινοσκεπάσματα με ζεστό νερό και στεγνώστε τα σε εσωτερικούς χώρους. 

«Τις ημέρες που η θερμοκρασία είναι υψηλή και η υγρασία χαμηλή είναι προτιμότερο να μένετε σε εσωτερικούς χώρους. Υπό τις συγκεκριμένες συνθήκες ευνοείται η μεταφορά της γύρης, σε αντίθεση με τις υγρές ημέρες αφού η υγρασία συγκρατεί τη γύρη στο έδαφος.

Καλό είναι επίσης να πίνετε άφθονο νερό και να τρώτε υγιεινά. Διαφορετικά τα δερματικά συμπτώματα μπορεί να επιδεινωθούν. Αποφύγετε τα καλλυντικά προϊόντα περιποίησης δέρματος που ενδεχομένως περιέχουν ερεθιστικά για το δέρμα συστατικά, και επιλέξτε κρέμες που βοηθούν στην ανακούφιση του κνησμώδους δέρματος και στην εξάλειψη του εξανθήματος. 

Όσον αφορά δε τα συμπτώματα που προκαλούνται από τα τσιμπήματα εντόμων, η αντιμετώπιση εξαρτάται από τη βαρύτητά τους. Ενδεχομένως να χρειαστεί η εφαρμογή κορτιζονούχου αλοιφής και η λήψη αντιισταμινικών, ενώ σπανίως απαιτείται λήψη κορτιζόνης από το στόμα. Στην περίπτωση που έχει εμφανιστεί φυσαλίδα, φροντίστε να μη σπάσει, προκειμένου να αποφευχθεί μόλυνση που θα απαιτήσει τη λήψη αντιβιοτικού.

Όσοι γνωρίζουν ότι έχουν αλλεργία στο τσίμπημα κάποιου εντόμου, θα πρέπει να

• μην πλησιάζουν σε σημεία που συναθροίζονται έντομα (λουλούδια, φρούτα, σκουπίδια, κ.α.)
• φορούν κλειστά παπούτσια και μακριά, στενά παντελόνια για να ελαχιστοποιούνται οι πιθανότητες να εισέλθουν τα έντομα από το κάτω μέρος τους και να έρθουν σε επαφή με το δέρμα
• αποφεύγουν τα έντονα χρώματα και τα αρώματα
• λαμβάνουν μέτρα ώστε να μην μπαίνουν έντομα στο σπίτι (π.χ. σίτες)

Εκείνοι που δεν γνωρίζουν σε τι ακριβώς είναι αλλεργικοί, πρέπει να το διερευνήσουν, αφού υπάρχουν τρόποι απευαισθητοποίησης, προκειμένου να απαλλαγούν από την ταλαιπωρία που υφίστανται κάθε χρόνο», καταλήγει ο δρ Χρήστος Στάμου.