Connect with us

ΖΩΗ

Όταν η Πάτρα σήκωσε το κεφάλι: Το χρονικό που δεν πρέπει να ξεχάσουμε

Ασπρόμαυρη φωτογραφία πολυώροφου κτιρίου με πλήθος ατόμων σε μπαλκόνια και ταράτσα να κρατούν πανό.

Συνηθίζουμε να λέμε ότι η ιστορία γράφεται στην Αθήνα. Κι όμως, όποιος ζει σε αυτή την πόλη και περπατάει καθημερινά στην Κορίνθου, ξέρει πως τον Νοέμβριο του ’73 η καρδιά της αντίστασης χτυπούσε δυνατά εδώ, στα δικά μας λημέρια.

Η εξέγερση δεν φύτρωσε ξαφνικά στον δρόμο. Ήδη από το 1971 οι φοιτητές της Πάτρας έβραζαν, ζητώντας το αυτονόητο: ελεύθερες διαδικασίες και να φύγουν οι διορισμένοι της χούντας. Η χαριστική βολή δόθηκε τον Νοέμβριο του ’72 με τις στημένες φοιτητικές εκλογές.

Το ημερολόγιο έγραφε 27 Φεβρουαρίου 1973 όταν έγινε το πρώτο μεγάλο «μπαμ»: 1.500 φοιτητές κλείστηκαν στο αμφιθέατρο του Παραρτήματος στην Κορίνθου. Μια συνέλευση-μαραθώνιος 17 ωρών, με την Ασφάλεια απέξω να παραμονεύει, που έκλεισε με τον Εθνικό Ύμνο και απόφαση για αποχή. Λίγο μετά, τον Μάρτιο, όταν η διοίκηση τους έκλεισε την πόρτα, η νεολαία απάντησε με κατάληψη στη Φοιτητική Λέσχη (στη συμβολή Πατρέως και Υψηλάντου). Ακολούθησαν άγριοι ξυλοδαρμοί, συλλήψεις, δίκες – αλλά το νερό είχε μπει πια στο αυλάκι.

Το «Ελεύθερο Πανεπιστήμιο της Πάτρας»

Όταν στις 14 Νοεμβρίου του ’73 άναψε η σπίθα στο Μετσόβιο, η Πάτρα δεν έμεινε θεατής. Την επόμενη κιόλας μέρα, 500 φοιτητές καταλαμβάνουν το Παράρτημα και ανακηρύσσουν το «Ελεύθερο Πανεπιστήμιο της Πάτρας».

Μέσα σε ώρες, το κτίριο οργανώθηκε σαν ρολόι: επιτροπές περιφρούρησης, σίτισης, περιφερειακοί σταθμοί και τα πρώτα πανό στην ταράτσα: «Ψωμί, Παιδεία, Ελευθερία». Από τους 1.600 χιλιοκύκλους, ο ραδιοφωνικός σταθμός των φοιτητών εξέπεμπε το σήμα της ελπίδας.

Και η πόλη; Η Πάτρα αγκάλιασε τα παιδιά της. Στις 16 Νοεμβρίου, ο κόσμος ξεχύθηκε στους δρόμους. Νοικοκυρές και καταστηματάρχες έφερναν στην ταράτσα κουβέρτες, φαγητό και χρήματα. Το μεσημέρι, η γιγαντιαία πορεία που ξεκίνησε από τα Ψηλά Αλώνια, πέρασε την Αγίου Ανδρέου και κατέληξε στην πλατεία Όλγας, απέδειξε πως όλη η πόλη ήταν στο πόδι.

Τα ξημερώματα της 17ης Νοεμβρίου, όταν έφτασαν τα μαύρα νέα για τα τανκς και τους νεκρούς της Αθήνας, το Παράρτημα εκκενώθηκε αθόρυβα σε μικρές ομάδες για να γλιτώσουν τα χειρότερα. Ακολούθησε κύμα συλλήψεων και ανακρίσεων από την Ασφάλεια.

Ο δικός μας Γιώργος Σαμούρης

Η τραγωδία όμως είχε και πατραϊκό ονοματεπώνυμο. Ο 22χρονος φοιτητής του Παντείου, Γιώργος Σαμούρης, έπεσε νεκρός το βράδυ της 16ης Νοεμβρίου στη διασταύρωση Καλλιδρομίου και Ζωσιμάδων στην Αθήνα, χτυπημένος από σφαίρα στον τράχηλο.

Όταν η σορός του ήρθε στην Πάτρα στις 19 Νοεμβρίου, η κηδεία μετατράπηκε σε λαϊκό ξεσηκωμό. Κάτω από τα άγρυπνα βλέμματα των αστυνομικών και παρά τον στρατιωτικό νόμο, χιλιάδες Πατρινοί συνόδευσαν το παλικάρι στην τελευταία του κατοικία, φωνάζοντας συνθήματα μέσα στο νεκροταφείο.

Από το σκοτάδι στο φως

Ακόμα κι όταν ο Ιωαννίδης έριξε τον Παπαδόπουλο, οι διώξεις στην Πάτρα συνεχίστηκαν μέχρι το καλοκαίρι του ’74. Όταν όμως η χούντα κατέρρευσε τον Ιούλιο, η πόλη ανέπνευσε.

Τον Νοέμβριο του 1974, στην πρώτη επέτειο, το Παράρτημα γιόρτασε ελεύθερο. Ο ραδιοφωνικός σταθμός ακούστηκε ξανά χωρίς φόβο, ενώ ο Θάνος Μικρούτσικος και η Μαρία Δημητριάδη έδωσαν το μουσικό σύνθημα της νέας εποχής.

Κάθε φορά που περνάμε έξω από το Παράρτημα, αξίζει να κάνουμε μια στάση. Γιατί εκείνοι οι τοίχοι δεν κουβαλούν απλώς ιστορία· κουβαλούν την τσαμπουκαλεμένη ψυχή της Πάτρας που δεν προσκύνησε ποτέ.

Συνέχεια ανάγνωσης
Διαφήμιση
Διαφημιστείτε στο Patratora
Διαφήμιση
Άνδρας με ανοιχτόχρωμο φούτερ μιλάει σε δημοσιογράφους που κρατούν μικρόφωνα εξωτερικά.
ΕΛΛΑΔΑ5 ώρες πρίν

Άγριο ξύλο στο Κέντρο Υγείας Κορωπίου: Όταν το «δεν χωράς» στο ασθενοφόρο γίνεται αφορμή για μπουνιές από Ρομά

Δύο άνδρες, ο ένας με στολή και γραβάτα και ο άλλος με κράνος και εξοπλισμό πυροσβέστη.
ΕΛΛΑΔΑ5 ώρες πρίν

Δράμα στο Ζεφύρι: Πώς η φονική παγίδα και ο πυκνός καπνός έκοψαν το νήμα της ζωής για τους δύο πυροσβέστες

Πορτραίτο νεαρού άνδρα με σκούρα στολή και γραβάτα σε μπλε φόντο.
ΕΛΛΑΔΑ5 ώρες πρίν

«Πώς χάθηκε το παιδί μας;» — Η οικογένεια του 23χρονου πυροσβέστη ζητά καθαρές απαντήσεις

Ασπρόμαυρη φωτογραφία πολυώροφου κτιρίου με πλήθος ατόμων σε μπαλκόνια και ταράτσα να κρατούν πανό.
ΖΩΗ7 ώρες πρίν

Όταν η Πάτρα σήκωσε το κεφάλι: Το χρονικό που δεν πρέπει να ξεχάσουμε

Κεραμικό καντήλι με θρησκευτική παράσταση και λουλούδια σε ξύλινη επιφάνεια με αναμμένα κεριά στο βάθος
ΖΩΗ7 ώρες πρίν

Θλίψη στην Πάτρα: «Έφυγε» πρόωρα στα 63 του ο Χρήστος Λάμπιρης

Πανοραμική άποψη περιοχής και ασθενοφόρο με διασώστες κοντά σε αγροτικό όχημα σε αγροτική τοποθεσία.
ΕΛΛΑΔΑ7 ώρες πρίν

Μαύρη Δευτέρα: «Έφυγε» από τη μια στιγμή στην άλλη ο 35χρονος Μπάμπης

Δύο γυναίκες με σκούρα μαλλιά ποζάρουν σοβαρότητες σε εσωτερικό χώρο με κόκκινο φωτισμό στο βάθος.
ΕΛΛΑΔΑ17 ώρες πρίν

«Η κόρη μου σκότωσε τα εγγόνια μου»: Η σοκαριστική αγωγή της Πόπης και ο «λογαριασμός» των 500.000€ στο Δημόσιο

Δύο άνδρες με κοστούμια και γραβάτες δίνουν τα χέρια σε μαύρο φόντο.
ΚΟΣΜΟΣ17 ώρες πρίν

Απόδραση στην Ασία για τον Τραμπ: Σι, Πούτιν και… πολιτικό οξυγόνο

Αστυνομικοί και διασώστες δίπλα σε μαύρο αυτοκίνητο με ποδήλατο μπροστά και άτομο στην οροφή, ενώ στο βάθος φαίνεται ασθενοφόρο
ΕΛΛΑΔΑ17 ώρες πρίν

Τροχαίο-σοκ στη Νέα Κίο: Αυτοκίνητο «κατάπιε» ποδηλάτισσα – Στην οροφή του οχήματος κατέληξε η γυναίκα – ΒΙΝΤΕΟ

Γυναίκα κρατάει νεαρό δέντρο σε δρόμο μπροστά από κτίρια με στοές και γκράφιτι.
ΖΩΗ18 ώρες πρίν

Πάτρα: Όταν τα δέντρα της Μαιζώνος γίνονται… trend στο TikTok – Η αστική τρέλα και το «χαβά» μας

ΔΗΜΟΦΙΛΗ