ΖΩΗ
Όταν η Πάτρα σήκωσε το κεφάλι: Το χρονικό που δεν πρέπει να ξεχάσουμε

Συνηθίζουμε να λέμε ότι η ιστορία γράφεται στην Αθήνα. Κι όμως, όποιος ζει σε αυτή την πόλη και περπατάει καθημερινά στην Κορίνθου, ξέρει πως τον Νοέμβριο του ’73 η καρδιά της αντίστασης χτυπούσε δυνατά εδώ, στα δικά μας λημέρια.
Η εξέγερση δεν φύτρωσε ξαφνικά στον δρόμο. Ήδη από το 1971 οι φοιτητές της Πάτρας έβραζαν, ζητώντας το αυτονόητο: ελεύθερες διαδικασίες και να φύγουν οι διορισμένοι της χούντας. Η χαριστική βολή δόθηκε τον Νοέμβριο του ’72 με τις στημένες φοιτητικές εκλογές.
Το ημερολόγιο έγραφε 27 Φεβρουαρίου 1973 όταν έγινε το πρώτο μεγάλο «μπαμ»: 1.500 φοιτητές κλείστηκαν στο αμφιθέατρο του Παραρτήματος στην Κορίνθου. Μια συνέλευση-μαραθώνιος 17 ωρών, με την Ασφάλεια απέξω να παραμονεύει, που έκλεισε με τον Εθνικό Ύμνο και απόφαση για αποχή. Λίγο μετά, τον Μάρτιο, όταν η διοίκηση τους έκλεισε την πόρτα, η νεολαία απάντησε με κατάληψη στη Φοιτητική Λέσχη (στη συμβολή Πατρέως και Υψηλάντου). Ακολούθησαν άγριοι ξυλοδαρμοί, συλλήψεις, δίκες – αλλά το νερό είχε μπει πια στο αυλάκι.
Το «Ελεύθερο Πανεπιστήμιο της Πάτρας»
Όταν στις 14 Νοεμβρίου του ’73 άναψε η σπίθα στο Μετσόβιο, η Πάτρα δεν έμεινε θεατής. Την επόμενη κιόλας μέρα, 500 φοιτητές καταλαμβάνουν το Παράρτημα και ανακηρύσσουν το «Ελεύθερο Πανεπιστήμιο της Πάτρας».
Μέσα σε ώρες, το κτίριο οργανώθηκε σαν ρολόι: επιτροπές περιφρούρησης, σίτισης, περιφερειακοί σταθμοί και τα πρώτα πανό στην ταράτσα: «Ψωμί, Παιδεία, Ελευθερία». Από τους 1.600 χιλιοκύκλους, ο ραδιοφωνικός σταθμός των φοιτητών εξέπεμπε το σήμα της ελπίδας.
Και η πόλη; Η Πάτρα αγκάλιασε τα παιδιά της. Στις 16 Νοεμβρίου, ο κόσμος ξεχύθηκε στους δρόμους. Νοικοκυρές και καταστηματάρχες έφερναν στην ταράτσα κουβέρτες, φαγητό και χρήματα. Το μεσημέρι, η γιγαντιαία πορεία που ξεκίνησε από τα Ψηλά Αλώνια, πέρασε την Αγίου Ανδρέου και κατέληξε στην πλατεία Όλγας, απέδειξε πως όλη η πόλη ήταν στο πόδι.
Τα ξημερώματα της 17ης Νοεμβρίου, όταν έφτασαν τα μαύρα νέα για τα τανκς και τους νεκρούς της Αθήνας, το Παράρτημα εκκενώθηκε αθόρυβα σε μικρές ομάδες για να γλιτώσουν τα χειρότερα. Ακολούθησε κύμα συλλήψεων και ανακρίσεων από την Ασφάλεια.
Ο δικός μας Γιώργος Σαμούρης
Η τραγωδία όμως είχε και πατραϊκό ονοματεπώνυμο. Ο 22χρονος φοιτητής του Παντείου, Γιώργος Σαμούρης, έπεσε νεκρός το βράδυ της 16ης Νοεμβρίου στη διασταύρωση Καλλιδρομίου και Ζωσιμάδων στην Αθήνα, χτυπημένος από σφαίρα στον τράχηλο.
Όταν η σορός του ήρθε στην Πάτρα στις 19 Νοεμβρίου, η κηδεία μετατράπηκε σε λαϊκό ξεσηκωμό. Κάτω από τα άγρυπνα βλέμματα των αστυνομικών και παρά τον στρατιωτικό νόμο, χιλιάδες Πατρινοί συνόδευσαν το παλικάρι στην τελευταία του κατοικία, φωνάζοντας συνθήματα μέσα στο νεκροταφείο.
Από το σκοτάδι στο φως
Ακόμα κι όταν ο Ιωαννίδης έριξε τον Παπαδόπουλο, οι διώξεις στην Πάτρα συνεχίστηκαν μέχρι το καλοκαίρι του ’74. Όταν όμως η χούντα κατέρρευσε τον Ιούλιο, η πόλη ανέπνευσε.
Τον Νοέμβριο του 1974, στην πρώτη επέτειο, το Παράρτημα γιόρτασε ελεύθερο. Ο ραδιοφωνικός σταθμός ακούστηκε ξανά χωρίς φόβο, ενώ ο Θάνος Μικρούτσικος και η Μαρία Δημητριάδη έδωσαν το μουσικό σύνθημα της νέας εποχής.
Κάθε φορά που περνάμε έξω από το Παράρτημα, αξίζει να κάνουμε μια στάση. Γιατί εκείνοι οι τοίχοι δεν κουβαλούν απλώς ιστορία· κουβαλούν την τσαμπουκαλεμένη ψυχή της Πάτρας που δεν προσκύνησε ποτέ.

ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ2 ημέρες πρίν«Τσεκούρι» 6.000 ευρώ για ανελκυστήρα ΑμεΑ: Όταν η γραφειοκρατία «πυροβολεί» την ίδια τη ζωή στην Πάτρα
ΖΩΗ18 ώρες πρίνΠάτρα: Όταν τα δέντρα της Μαιζώνος γίνονται… trend στο TikTok – Η αστική τρέλα και το «χαβά» μας
ΖΩΗ3 ημέρες πρίνΠΑΤΡΑ-Νέα αναστάτωση στα Βραχναίικα: Τρία ανήλικα Ρομά «σήκωσαν» σπίτι – Στο πόδι η Αστυνομία
ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ18 ώρες πρίνΈρχεται το Achaia Pass – 150 ευρώ στο κινητό για βόλτες, φαγητό και διαμονή!
ΖΩΗ3 ημέρες πρίνΠΑΤΡΑ-«Έφυγε» ξαφνικά στα 64 της η Φλώρα Λιάσκου
ΖΩΗ2 ημέρες πρίνΘλίψη στην Πάτρα: 63χρονος κατέληξε στον «Άγιο Ανδρέα» παρά τις προσπάθειες των γιατρών
ΖΩΗ7 ώρες πρίνΘλίψη στην Πάτρα: «Έφυγε» πρόωρα στα 63 του ο Χρήστος Λάμπιρης
ΖΩΗ18 ώρες πρίνΣοκ σε δημοτικό της Πάτρας: «Μου είπε το παιδί ανώμαλο» – Στα κόκκινα γονείς και διεύθυνση








