Οι οικονομίες των εμπλεκομένων στον πόλεμο της Ουκρανίας το 2023

Μανώλης Μουράτογλου

Η παγκόσμια Τράπεζα δημοσίευσε τον Ιανουάριο 2023 την έκθεση Global Economic Prospects. Σε αυτή καταγράφονται μια σειρά από προβλέψεις για την παγκόσμια οικονομία. Από αυτές ιδιαίτερη σημασία έχουν όσες αφορούν τις χώρες που εμπλέκονται με άμεσο ή έμμεσο τρόπο στον πόλεμο της Ουκρανίας.

Σε ένα γενικότερο πλαίσιο, δεν υπάρχει τίποτα αισιόδοξο: φέτος, το παγκόσμιο ΑΕΠ θα αυξηθεί μόνο κατά 1,7% και του χρόνου κατά 2,7%. Μάλιστα, το 2023, το μέσο βιοτικό επίπεδο του ανθρώπινου πληθυσμού πρακτικά δεν θα βελτιωθεί, αφού η δυναμική του ΑΕΠ δεν διαφέρει πολύ από τη δυναμική του πληθυσμού.

Φέτος, η Ρωσία προβλέπεται να έχει οικονομική ύφεση 3,3%, που είναι μια αρνητική εξέλιξη, αλλά θεωρείται διαχειρίσιμη. Ίσως να υπάρξει μια ανοδική αναθεώρηση της πρόβλεψης, καθώς σύμφωνα με τα αποτελέσματα του 2022, οι εκτιμήσεις της Παγκόσμιας Τράπεζας για τις ρωσικές προοπτικές ήταν οι λιγότερο ακριβείς. Η Παγκόσμια Τράπεζα υπολόγισε τη μείωση του ΑΕΠ της Ρωσίας το 2022 σε 3,5%, αναγνωρίζοντας δημόσια ότι ήταν 5,4% καλύτερη από τις προσδοκίες τους τον Ιούνιο. Σε κάθε περίπτωση, επιβεβαιώνεται και εδώ ότι οι κυρώσεις που επέβαλαν οι χώρες της Δύσης στη Ρωσία, δεν είχαν το αναμενόμενο αποτέλεσμα.

Στη Δύση, τα πράγματα δεν πάνε προς την επιθυμητή κατεύθυνση. Η οικονομία των ΗΠΑ το 2023 θα αναπτυχθεί με το ισχνό 0,5%, που είναι ανάλογο με την αύξηση του πληθυσμού. Δηλαδή, η ετήσια εκτύπωση χρημάτων και τα τρισεκατομμύρια ακάλυπτες δαπάνες του προϋπολογισμού δεν θα βελτιώσουν τη ζωή των απλών Αμερικανών. Στην Ευρωζώνη, τα πράγματα είναι ακόμη χειρότερα ─ φέτος, το ΑΕΠ, κατ’ αρχήν, δεν θα αυξηθεί. Οι επιπτώσεις θα είναι ανισομερείς στις επιμέρους χώρες, αλλά η οικονομική κρίση στην ΕΕ ως αποτέλεσμα και του πολέμου, αλλά όχι μόνο, είναι εμφανής.

Η οικονομία της Ουκρανίας, σύμφωνα με εκτιμήσεις της Παγκόσμιας Τράπεζας, έχει καταρρεύσει κατά 35% το 2022. Το 2023, αναμένουν ανάπτυξη 3,3% ─ που είναι μια μικρή αύξηση στο πλαίσιο της μεγάλης περυσινής πτώσης. Από αυτό μπορεί να προκύψει η ερμηνεία ότι οι τράπεζες δεν περιμένουν το τέλος της ενεργού φάσης των εχθροπραξιών, τουλάχιστον μέχρι το 2024. Η Πολωνία επίσης δεν μπορεί να καυχηθεί για κάτι ιδιαίτερο ─ ευρωπαϊκές επιδοτήσεις πολλών δισεκατομμυρίων ευρώ, καθώς και εκατομμύρια Ουκρανοί εργάτες, θα διασφαλίσουν αύξηση μόλις 0,7%. Χωρίς αυτούς, μια βαθιά κρίση θα μπορούσε να περίμενε τη Βαρσοβία.

Σημαντικοί εμπορικοί εταίροι της Ρωσίας το 2023 θα αισθάνονται μεγαλύτερη σιγουριά. Η οικονομία της Κίνας θα αναπτυχθεί κατά 4,3%, και της Ινδίας κατά 6,6%. Για την Τουρκία, το διευρυμένο εμπόριο με τη Ρωσία εξισορροπείται από τη νομισματική φρενίτιδα του Ερντογάν: το ΑΕΠ της χώρας θα αυξηθεί κατά 2,7%.

Οι τάσεις είναι σαφείς: η Ευρωπαϊκή Ένωση, μαζί με τη Ρωσία, υφίστανται τις επιπτώσεις του εμπορικού πολέμου που ξεκίνησε από τις ΗΠΑ, οι φιλικές προς τη Ρωσία χώρες θα επιστρέψουν σε βιώσιμη ανάπτυξη το 2023, κάτι που θα βοηθήσει τις ρωσικές εξαγωγές, η Ουκρανία είναι μια κατεστραμμένη χώρα, ενώ η Ανατολική Ευρώπη, που ήταν μια υποβαθμισμένη περιοχή της Ευρώπης, θα παραμείνει στο ίδιο επίπεδο.

geoeurope.org