Στο “κόκκινο” η Πάτρα και η Δυτική Ελλάδα: Το τσιμέντο απειλεί τις ακτές και φέρνει πλημμύρες

Η εικόνα της ελληνικής ακτογραμμής αλλάζει δραματικά. Η επιταχυνόμενη «τσιμεντοποίηση» των ακτών δεν αποτελεί πλέον μόνο αισθητική υποβάθμιση, αλλά μια ανοιχτή πληγή που τροφοδοτεί την κλιματική αλλαγή. Μια νέα έρευνα του Απόστολου Λαγαρία, επίκουρου καθηγητή στο Πανεπιστήμιο Θεσσαλίας, φέρνει στο φως αποκαλυπτικά δεδομένα για το πραγματικό «αποτύπωμα» του μπετόν στις ελληνικές θάλασσες.

Το «αδιαπέραστο» τείχος της Αττικής και της Θεσσαλονίκης

Χρησιμοποιώντας δορυφορικές εικόνες της ευρωπαϊκής υπηρεσίας Copernicus, η μελέτη ανέλυσε μια ζώνη βάθους 2 χιλιομέτρων σε όλο το μήκος της ακτογραμμής. Τα αποτελέσματα δείχνουν ότι η Αττική και η Θεσσαλονίκη παραμένουν οι «πρωταθλήτριες» της δόμησης.

Με ποσοστά αδιαπέραστων επιφανειών (κτίρια, δρόμοι, πάρκινγκ) που ξεπερνούν το 20%, το τσιμέντο στην Αττική επεκτείνεται ασταμάτητα προς την Κορινθία, τη Βοιωτία και την Εύβοια. Αντίστοιχα, ο οικιστικός ιστός της Θεσσαλονίκης «καταπίνει» τις ακτές της Χαλκιδικής και της Πιερίας.

Τουρισμός και «Αστική Διάχυση»

Το φαινόμενο, ωστόσο, δεν περιορίζεται στα μεγάλα αστικά κέντρα. Η έρευνα καταγράφει υψηλά επίπεδα αδιαπερατότητας (10%-20%) σε δημοφιλείς τουριστικούς προορισμούς:

• Βόρεια Κρήτη, Μύκονος, Πάρος, Σαντορίνη, Ρόδος.
• Κέρκυρα, Ζάκυνθος, Λευκάδα και Παξοί.

Το πιο ανησυχητικό εύρημα αφορά την εξάπλωση της δόμησης σε «ανερχόμενες» περιοχές που μέχρι πρόσφατα θεωρούνταν παρθένες, όπως η Λήμνος, η Ιος, η νότια Πελοπόννησος (Μάνη, Πύλος) και το Λασίθι.

«Ένα ξενοδοχείο δεν είναι μόνο τα κτίριά του», εξηγεί ο κ. Λαγαρίας. «Αν υπολογίσεις τις πισίνες, τους διαδρόμους και τα πάρκινγκ, το πραγματικό αποτύπωμα στην παράκτια ζώνη είναι πολλαπλάσιο».

Οι ζώνες υψηλού κινδύνου

Η τσιμεντοποίηση των ακτών και των ρεμάτων εμποδίζει τις φυσικές διεργασίες, επιταχύνοντας την παράκτια διάβρωση. Με τη στάθμη της θάλασσας να αναμένεται να ανέβει έως και ένα μέτρο μέχρι το 2100, ο κίνδυνος για τις υποδομές είναι άμεσος.

Η μελέτη προσδιορίζει τις πιο ευάλωτες περιοχές της χώρας:

1. Κεντρική Μακεδονία: Δέλτα Αξιού, Χαλάστρα, αεροδρόμιο Θεσσαλονίκης.
2. Ήπειρος: Αμβρακικός, Λούρος, Σαγιάδα.
3. Δυτική Ελλάδα: Μεσολόγγι, Ηλεία (Πύργος), Αχαΐα Πάτρα.
4. Αττική: Μοσχάτο, Ρέντη, Πειραιάς.
5. Πελοπόννησος: Καλαμάτα, Μεσσήνη, Άργος, Νέα Κίος.

Η ανάγκη για νέα όρια δόμησης

Μπροστά σε αυτή την πραγματικότητα, ο κ. Λαγαρίας ανοίγει τη συζήτηση για την απόσταση δόμησης από τον αιγιαλό. Ενώ σήμερα το όριο είναι τα 30-50 μέτρα, ο καθηγητής προτείνει μια πιο αυστηρή προσέγγιση.

«Αν αυξάναμε την ελάχιστη απόσταση στα 100 μέτρα, όπως προτείνει το Πρωτόκολλο της Βαρκελώνης, θα προστατεύαμε το τοπίο για τις επόμενες γενιές. Σε κάθε περίπτωση, η ελάχιστη απόσταση οφείλει να είναι τουλάχιστον τα 50 μέτρα για όλες τις κατασκευές», καταλήγει, κρούοντας τον κώδωνα του κινδύνου για το μέλλον του ελληνικού καλοκαιριού.