Πατέρας Ερμόλαος Μασσαράς: ο Πατρινός ιερέας που έγινε σύμβολο ευγνωμοσύνης στη Μπάνια Λούκα

Ο πατέρας Ερμόλαος Μασσαράς δεν υπήρξε απλώς ένας ιερέας της Πάτρας. Υπήρξε ένας άνθρωπος που με τη δράση του άφησε βαθύ αποτύπωμα πέρα από τα σύνορα της Ελλάδας, συνδέοντας την αχαϊκή πρωτεύουσα με τη Μπάνια Λούκα και τον σερβικό λαό σε μια από τις πιο δύσκολες περιόδους της νεότερης βαλκανικής ιστορίας.

Για δεκαετίες υπηρέτησε στον Ιερό Ναό Αγίας Σοφίας Πατρών, όπου ανέπτυξε πλούσιο πνευματικό, κοινωνικό και φιλανθρωπικό έργο. Το όνομά του, όμως, έγινε ιδιαίτερα γνωστό κατά τη δεκαετία του 1990, όταν ο πόλεμος στη Βοσνία και οι δοκιμασίες του σερβικού λαού συγκλόνιζαν τα Βαλκάνια. Εκείνη την περίοδο, ο π. Ερμόλαος στάθηκε έμπρακτα στο πλευρό των ανθρώπων που υπέφεραν.

Με δική του μέριμνα οργανώθηκαν ανθρωπιστικές αποστολές με τρόφιμα, φάρμακα και είδη πρώτης ανάγκης προς περιοχές όπως η Μπάνια Λούκα, το Σαράγεβο και η Νις. Ιδιαίτερη θέση στην προσφορά του είχε και η φιλοξενία παιδιών από τη Δημοκρατία Σέρπσκα και τη Σερβία στην Ελλάδα. Σύμφωνα με σερβικές αναφορές, από το 1993 έως το 2004, χιλιάδες παιδιά, νέοι και φοιτητές βρήκαν ασφάλεια και φροντίδα σε κατασκηνώσεις κοντά στην Πάτρα, χάρη στη δική του πρωτοβουλία και στη στήριξη Πατρινών οικογενειών.

Αυτό είναι ένα στοιχείο που αξίζει να γνωρίζει κάθε Έλληνας και κάθε Πατρινός: στη Μπάνια Λούκα η ευγνωμοσύνη προς την Πάτρα δεν έμεινε μόνο στα λόγια. Αποτυπώθηκε στον χάρτη της πόλης.

Στη Μπάνια Λούκα υπάρχει η Most Patre, δηλαδή η Γέφυρα της Πάτρας, γνωστή και ως Gradski most, πάνω στον ποταμό Vrbas, κοντά στο φρούριο Kastel. Η ονομασία της συνδέεται με τη φιλία και την ευγνωμοσύνη προς την Πάτρα για τη βοήθεια που προσφέρθηκε στα δύσκολα χρόνια του πολέμου. Την ίδια περίοδο, από την Πάτρα συγκεντρώνονταν τρόφιμα, ρούχα, βιβλία και ανθρωπιστική βοήθεια για τον πληθυσμό της Δημοκρατίας Σέρπσκα.

Η ελληνική παρουσία στη μνήμη της πόλης δεν σταματά εκεί. Στη Μπάνια Λούκα συναντά κανείς οδούς με έντονο ελληνικό συμβολισμό, όπως την οδό Πατρών, την οδό Θεόδωρου Κολοκοτρώνη, την Ελληνική οδό και την Κερκυραϊκή οδό. Πρόκειται για ονόματα που δείχνουν πως οι δεσμοί της περιοχής με την Ελλάδα έχουν περάσει στη δημόσια μνήμη και στην καθημερινότητα των κατοίκων.

Στην ευρύτερη περιοχή, στο Aleksandrovac της Δημοκρατίας Σέρπσκα, λειτουργεί επίσης δημόσιο δημοτικό σχολείο με την ονομασία “Georgios A. Papandreu”, το οποίο είχε ανακατασκευαστεί με οικονομική βοήθεια της Ελληνικής Κυβέρνησης. Και αυτό αποτελεί ακόμη ένα δείγμα της ιδιαίτερης σχέσης που αναπτύχθηκε ανάμεσα στον ελληνικό και τον σερβικό λαό.

Όλα αυτά δείχνουν ότι η σχέση της Πάτρας με τη Μπάνια Λούκα δεν είναι μια απλή τυπική σχέση αδελφοποίησης ή διπλωματικής ευγένειας. Είναι σχέση μνήμης, φιλοξενίας, πίστης και αλληλεγγύης. Και σε αυτή τη σχέση, ο πατέρας Ερμόλαος Μασσαράς είχε καθοριστικό ρόλο.

Η αναγνώριση του έργου του ήρθε και επίσημα από την πόλη της Μπάνια Λούκα. Στις 22 Απριλίου 2026, κατά τον εορτασμό της Ημέρας της Πόλης και της επετείου απελευθέρωσης από τον φασισμό, ο π. Ερμόλαος τιμήθηκε μεταθανάτια με τον Χρυσό Θυρεό της πόλης της Μπάνια Λούκα, μία από τις σημαντικές Απριλιανές διακρίσεις της πόλης.

Η βράβευση αυτή δεν αφορά μόνο έναν ιερέα. Αποτελεί τιμή για την Πάτρα και για την Ελλάδα. Είναι μια υπενθύμιση ότι η πραγματική φιλία των λαών δεν χτίζεται με λόγια, αλλά με πράξεις, θυσία και ανθρωπιά.

Ο πατέρας Ερμόλαος Μασσαράς έγινε, με τη ζωή και το έργο του, μια γέφυρα ανάμεσα σε δύο ορθόδοξους λαούς. Και στη Μπάνια Λούκα, αυτή η γέφυρα έχει πλέον και όνομα: Πάτρα.

Ο Ελληνικός ύμνος ακούστηκε στην αίθουσα απο την χορωδία Jedinstvo